Đề xuất giảm mức nộp tiền sử dụng đất khi bán lại nhà ở xã hội xuống 20%
Trong văn bản góp ý về dự thảo sửa đổi Nghị định 100/2024, Hiệp hội Bất động sản TP. HCM (HoREA) cho biết, theo quy định hiện hành, khi bán lại nhà ở xã hội riêng lẻ sau 5 năm, người bán phải nộp 50% tiền sử dụng đất tính theo bảng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành tại thời điểm bán lại. Quy định này nhằm thu lại một phần giá trị đất đã được miễn khi mua.
Tuy nhiên, việc điều chỉnh bảng giá đất tiệm cận giá thị trường khiến chi phí đất cũng tăng mạnh, đồng nghĩa người dân phải nộp 50% tiền sử dụng đất theo giá mới, tạo gánh nặng tài chính lớn và làm việc bán lại nhà trở nên khó khăn.
Vì vậy theo HoREA, giảm mức thu xuống 20% sẽ giúp người dân vừa dễ dàng bán lại nhà, đồng thời vẫn giữ nguyên tinh thần ưu đãi từ chính sách nhà ở cho người thu nhập thấp.
HoREA cũng dẫn chứng hiện Bộ Tài chính đang đề xuất áp dụng mức thu 30% khi chuyển mục đích từ đất nông nghiệp sang đất ở. Do đó, việc áp dụng 20% đối với nhà ở xã hội được đánh giá là đồng bộ, thậm chí còn hợp lý hơn bởi đây là nhóm đối tượng cần được ưu tiên hỗ trợ.
Bên cạnh sự đồng thuận, một số ý kiến lo ngại rằng việc giảm tỷ lệ nộp quá sâu có thể ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách địa phương. Đồng thời, nguy cơ phát sinh tình trạng một số người lợi dụng chính sách nhà ở xã hội để mua bán kiếm lời, thay vì phục vụ mục tiêu an cư đúng đối tượng, cũng cần được cân nhắc.
Trước đây, VARS IRE đã nhận định rằng nhà ở xã hội vẫn xuất hiện tình trạng đầu cơ, nhiều người mua không phải để ở mà sang nhượng kiếm lời, đẩy giá lên cao và khiến người có nhu cầu thực khó tiếp cận. Hoạt động này làm méo mó thị trường và tước đi cơ hội của người thu nhập thấp.
Theo VARS IRE, để khắc phục, ngoài việc tăng cường thanh tra, xử phạt cả chủ đầu tư bán sai đối tượng lẫn người dân chuyển nhượng trái phép, cần có khung pháp lý quy định rõ việc bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm sở hữu.
Cụ thể, các căn hộ chỉ được phép chuyển nhượng cho người thuộc diện đủ điều kiện mua nhà ở xã hội và đã được cơ quan chức năng xác nhận. Trường hợp bán cho người ngoài chính sách, chủ sở hữu phải hoàn trả toàn bộ ưu đãi đã được hưởng từ chương trình hỗ trợ.
Theo Luật Nhà ở 2023 và Nghị định 100/2024, trường hợp bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm, nếu là căn hộ thì không phải nộp tiền sử dụng đất; còn với nhà ở xã hội riêng lẻ, mức phải nộp là 50%.
Người được mua nhà ở xã hội gồm người thu nhập thấp, hộ nghèo, cận nghèo ở đô thị; công nhân, lao động tại khu công nghiệp; cán bộ, công chức, viên chức; sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công an nhân dân; người có công với cách mạng; người trả lại nhà công vụ; học sinh, sinh viên; hộ bị thu hồi đất, giải tỏa chưa được bồi thường bằng nhà hoặc đất ở.
Điều kiện thu nhập là thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập cá nhân thường xuyên, hoặc thu nhập bình quân không vượt quá mức do Chính phủ quy định từng thời kỳ, hiện 15 triệu đồng mỗi tháng đối với cá nhân và 30 triệu đồng đối với vợ chồng. Người muốn được hưởng chính sách nhà ở xã hội chỉ được hưởng một lần và chưa có nhà ở hoặc diện tích bình quân đang ở nhỏ hơn 10 m2.
Theo Dân Việt
